Tuesday 17 September 2019 | سه شنبه ۲۶ شهریور ۱۳۹۸

حدیث سلامتی: زاهد در دنیا کسی است که حرام...

۱۹ خرداد ۱۳۹۸ - ۱۰:۰۳
بازدید: 112

میگرن، اثر جانبی سازگاری ژنتیکی با سرما

به گزارش طبنا (خبرگزاری سلامت)، مهمترین سوءبرداشتی که از مقوله تکامل می‌شود، معادلسازی این مفهوم با بهبود و اصلاح مستمر است. تکامل به پیشرفت و اصلاح یک ارگانیسم اهمیتی نمی‌دهد و تنها نکته حائز اهمیت برایش این است که گونه مربوطه تا زمانی به بقای خود ادامه دهد که بتواند دی ان ای خود را منتقل کند. اما گاهی این بقا اثرات جانبی نامطلوبی را برجای می‌گذارد. به عنوان نمونه، زمانی که اجدادمان به جای چهارزانو راه رفتن تصمیم به راه رفتن به روی دوپا گرفتند از طرفی توانستند انرژی بیشتری ذخیره کنند اما از طرف دیگر به انبوهی از مشکلات در ناحیه دچار شدند. حال نتایج پژوهش‌های جدید تصادف ژنتیکی دیگری را نیز به این فهرست افزوده است: وقتی انسان‌ها آفریقا را ترک کردند، سازگاری ژنتیکی به آنها کمک کرد تا سرما را تاب آورند اما همین سازگاری تکاملی ممکن است باعث بروز سردردهای میگرنی شده باشد.

حدود ۶۰ هزار سال پیش، انسان‌های نخستین از زادگاه بشر در آفریقا خارج شده و در نواحی مختلف جهان سکنی گزیدند. این مناطق زیست بوم خاص خود را داشتند و نوع بشر برای حفظ امنیت و آرامش و سیر کردن شکم خود باید به طیف گوناگونی از سازگاری‌های ژنتیکی تن می‌داد.

فلیکس کی و تیم همراهش از مؤسسه تحقیقاتی ماکس پلانک به تلاش برای پیدا کردن مدرکی گواه بر این سازگاری‌ها در دی ان ای انسان برآمدند. از آن جایی که انسان‌های نخستین از آفریقای گرم آمده بودند، بدون تردید شوک ناشی از دمای پایین در زمستان را حس می‌کردند. بدین ترتیب تیم تحقیقاتی مؤسسه ماکس پلانک بر ژنی که مسئول شناسایی و واکنش به سرماست یعنی TRPM۸ تمرکز کردند. محققان در جریان این پژوهش دریافتند که یک متغیر ژنتیکی خاص با عنوان rs۱۰۱۶۶۹۴۲ که تنظیم کننده TRPM۸ است، در میان انسان‌هایی که در ۲۵ هزار سال گذشته در ارتفاعات سردتر جهان می زیسته‌اند، رایج و رایج‌تر شده است. در حالی که تنها ۵ درصد از افراد با ریشه نیجریایی در دی ان ای خود این متغیر را دارند، فراوانی آن در میان افرادی که ریشه فنلاندی دارند، به ۸۸ درصد می‌رسد.

اما این متغیر ژنتیکی برای دنیای علم کشف جدیدی نبود. پیش تر نیز این متغیر را نه برای اینکه به حاملان خود امکان بقا در سرما را می‌دهد، بلکه برای ارتباطی که با بروز سردردهای میگرنی داشت، می‌شناختیم.

یافته‌های اخیر پژوهشگران آلمانی شیوع بیشتر میگرن در میان افرادی که ریشه اروپایی دارند نسبت به کسانی که نژاد آفریقایی دارند، را توضیح می‌دهد. آن طور که به نظر می‌رسد، متغیر مستعد میگرن در واقع به ساکنان اقلیم‌های سرد یک امتیاز داده است؛ امتیازی که چون چکشی به جمجمه کوبیده می‌شود!

ار هر هفت نفر یک نفر در جهان از سردردهای میگرنی رنج می‌برد، امری که این بیماری را پس از پوسیدگی دندان و سردردهای تنشی به سومین بیماری شایع در جهان بدل می‌کند. این اختلال عصبی می‌تواند به بروز سردردهای فلج کننده معمول بینجامد که بین ۴ تا ۷۲ ساعت طول می کشند.

هنوز پاسخی برای این سوال که ارتباط سرما با میگرن چیست ارائه نشده است. همه ما «یخ زدن مغز» ناشی از نوشیدن یا خوردن نوشیدنی یا غذای سرد را تجربه کرده‌ایم اما روشن نیست که آیا این پدیده با سازوکار متغیر مستعد میگرن ربطی دارد یا نه.

پاسخ هرچه که باشد، اجداد ما سازگاری‌های ژنتیکی خود را چه با اثر مثبت و چه اثر منفی، در دی ان ای ما وارد کرده‌اند.

به گفته فلیکس کی، «این مطالعه به خوبی نشان می‌دهد که چگونه فشارهای تکاملی گذشته می‌تواند بر فنوتیپ های (phenotypes) امروزی اثر بگذارد.»

جزئیات بیشتر درباره این مطالعه در مجله PLOS Genetics منتشر شده است.(ایرنا)

نظرات کاربران

avatar
  Subscribe  
Notify of