دکتر فاطمه قاسم‌زاده در گفت‌وگو با طبنا(خبرگزاری سلامت) درباره شایع‌ترین اختلالات روانشناختی کودکان در کشور با بیان اینکه کودکان ایرانی به چند گروه تقسیم می‌شوند، افزود: یک دسته کودکانی هستند که مشکلات مالی نداشته، دارای خانواده بوده، می‌توانند مدرسه بروند و نیازهای اولیه‌شان برآورده می‌شود که در نتیجه وضعیت بهتری نسبت به سایر کودکان دارند، گروه دیگر کودکانی هستند که به دلایل مختلف که عمدتا  فقر آموزش و اقتصادی است در وضعیت متفاوتی زندگی کرده و از نظر  دسترسی به آموزش،بهداشت و تغذیه و سایر موارد با مشکل مواجهند.

وی افزود: گروهی دیگر از کودکان بچه‌های کار هستند که مجبورند برای کمک به اقتصاد خانواده کار کنند. گروهی دیگر از کودکان دارای مشکلات جسمی_حرکتی یا ذهنی هستند  و گروه دیگر که ۱۰ تا ۱۲ درصد جامعه را تشکیل می‌دهند کودکانی هستند که مربوط به طبقات مرفه جامعه هستند

قاسم‌زاده تاکید کرد: هر گروه ازاین کودکان مشکلات و مسائل خاص خود را داشته و نیاز به بررسی جداگانه دارند.

رئیس هیات مدیره شبکه یاری کودکان با اشاره به انجام  غربالگری اضطراب کودکان توسط سازمان بهزیستی بیان کرد: این غربالگری نشان داد که  درصد بالایی از کودکان ما به نحوی از اضطراب رنج می‌برند.

وی نوع رفتار معلمان در مدارس، ارتباط کودک با دوستان و تنش‌های خانوادگی را از عوامل اضطراب در کودکانی متعلق به قشر مرفه جامعه دانست و افزود: مشکلات کودکان کار متفاوت از کودکان دیگر است زیرا علاوه بر مشکلات خانواده و کار در در محیط ناامن،‌امروز موضوع جمع‌آوری آنان و ترس از دستگیر شدن اضطراب دیگری را در آنها ایجاد کرده است.

این روانشناس کودک با تاکید بر اینکه اضطراب در کودکان طبقه متوسط عمدتا مربوط به مدارس است، خاطر نشان کرد: همچنان روش‌های آموزشی مدار س ما مبتنی بر حافظه محوری و تکالیف زیاد است که به کودک فشار آورده  و منجر به اضطراب  در وی می‌شود. همچنین ایجاد رقابت بین کودکان برای تشویق آنها به درس خواندن و تاکید زیاد روی نمره‌های بالا باعث شده گاهی کودکان از شادی و تفریح محروم شوند. گاهی حجم بالای تکالیف در برخی مدارس غیر دولتی کودکان را از نیازها اولیه‌شان مثل استراحت  نیز دور می‌کند، که این مسائل هم می‌تواند منجر به افسردگی و اضطراب در کودکان شود.

قاسم‌زاده با بیان اینکه فکر می‌کنم اگر در خصوص افسردگی در میان کودکان هم غربالگری انجام شود با آماری بالاتر از آمار اضطراب مواجه می‌شویم، عنوان کرد:به عنوان یک مشاور در برخوردهایی که  با کودک و نوجوان دارم، به این نتیجه رسیده‌ام که علایم افسردگی در میان کودکان و نوجوانان و به ویژه در میان دختران نوجوان بیش از اضطراب است.

وی با تاکید براینکه اضطراب و افسردگی اختلالایی به هم پیوسته بوده و هر دو ناشی از فشارهای روانی است مهم‌ترین دلیل شایع‌تر بودن افسردگی در میان دختران نوجوان را وضعیت متفاوت آنان در خانواده و جامعه دانست و گفت: معمولا دختران تبعیض‌ها و محدودیت‌های بیشتری را تجربه کرده  و به همین علت بیش از پسران دچار افسردگی می‌شوند.

این روانشناس کودک با بیان اینکه  در جامعه ما امکانات کمتری در اختیار دختران قرار می‌گیرد، افزود: در پرونده‌هایی که داشته‌ام دختران از محدودیت‌ها و تبعیض‌هایی که خانواده و جامعه نسبت به پسران برایشان ایجاد کرده  رنج برده و دچار افسردگی شده‌اند.

وی خاطرنشان کرد: دوران نوجوانی با عدم تعادل‌هایی در رفتار همراه است که اگر با آن برخورد مناسب نشود به افسردگی و اضطراب تبدیل می‌شود .

رئیس هیات مدیره شبکه یاری کودکان با اشاره به اینکه نسل دهه ۶۰ دوران حساس کودکی و نوجوانی خود را در جنگ گذراندند که این موضوع تاثیر مخربی بر روان کودکان و نوجوانان آنان دوره داشت، تصریح کرد: این نسل در بزرگسالی نیز با مشکلات شدید اقتصادی و مالی مواجه شد به نحوی که فقر هر روز گروه‌های بیشتر را در خود فرو برد و به این ترتیب  طبقه متوسط جامعه روز به روز ضعیف‌تر و کم‌رنگ‌تر شد.

وی ادامه داد:  با وسعت یافتن طبقات کم‌تر برخوردار و زیر خط فقر بیشترین تاثیرات منفی زندگی روی فرزندان این گروه گذاشته شده است زیرا کودکان هم نیازهای بیشتری دارند و هم مشکلات تاثیرات منفی روانی بیشتری روی آنها دارد به عبارت دیگر والدین امروز که همان نسل دهه ۶۰ هستند در بزرگسالی به مشکلات اقتصادی برخوردند که این مشکلات و آثار آن مخرب‌ترین تاثیر روانی را روی فرزندان این نسل داشت که اضطراب و افسردگی بخشی از این تاثیرات هستند.