دکتر حبیب‌الله مسعودی فرید در گفت‌وگو با طبنا(خبرگزاری سلامت)، در خصوص عملکرد اورژانس اجتماعی در زمان اعلام گزارش کودک‌آزاری جنسی گفت: با چنین تماسی بررسی‌ها شروع شده و ارزیابی بعدی برای صحت گزارش انجا شده و در نهایت موضوع از طریق مراجع قضایی پیگیری می‌شود.

وی با بیان اینکه در اورژانس اجتماعی خصوصا در مراکز استان‌ها علاوه بر روانشناس و مددکار،‌کارشناس خانواده نیز حضور دارد، ادامه داد: کار کارشناس حقوقی، پیگیری قضایی کلیه موارد ارجاع شده از جمله کودک‌آزاری جنسی است.

معاون امور اجتماعی بهزیستی اضافه کرد: پس از اعلام کودک‌آزاری کارشناس ما میزان خطر را ارزیابی کرده و بلافاصله تیم سیار اورژانس اجتماعی برای بررسی به محل اعزام می‌شود، در موارد اورژانسی همزمان با قوه قضائیه هماهنگی صورت گرفته و از کمک نیروی انتظامی نیز استفاده می‌کنیم و اگر مثلا کودک در جایی زندگی کند که پاتوق افراد معتاد است به صورت غیابی از قوه قضائیه برای دور کردن کودک از محیط حکم می‌گیریم.

وی با تاکید بر ضرورت حرکت برنامه‌ریزی‌های اجتماعی به سمت اقدامات پیشگیرانه و آگاه‌سازی درخصوص موارد کودک‌‌آزاری به ‌ویژه آزار جنسی کودکان اظهار کرد: باید متناسب با سن و رشد کودک به وی آموزش دهیم تا مورد سوءاستفاده قرار نگیرد، همچنین ضروری است والدین نیز مورد آموزش قرار بگیرند که چگونه این مسائل را به کودکان خود آموزش دهند و محیطی فراهم کنند تا اگر فرزندشان مورد آزار قرار گرفت بتواند به راحتی موضوع را با آنها در میان بگذارد.

فرید با بیان اینکه گاهی کودکان حتی نمی‌دانند که مورد آزار جسمی یا جنسی قرار گرفته‌اند، خاطرنشان کرد: مراقبت‌های دوران بارداری و پس از تولد در نظام سلامت باید به نحوی ادامه یابد که پزشک و پرستاری که کار واکسیناسیون کودک را انجام می‌دهد و حتی مسئولان مهدهای کودک بتوانند علائم کودک‌آزاری را شناسایی و گزارش کنند.

وی تصریح کرد: افرادی که با کودکان سرو کار دارند باید از نظر کفایت کاری و صلاحیت مورد بررسی قرار گیرند تا شاهد مسائلی همچون کوتاه کردن موی کودکان یا اتفاق اخیر آزار دانش‌آموزان در مدرسه نباشیم،‌اگرچه این حوادث ممکن است در هر جایی رخ دهند اما وقتی در اماکنی که ما اعتماد کامل به آن داریم رخ می‌دهد نگران‌کننده و تاثیرگذار است.

معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی کشور تصریح کرد: گاهی ممکن است بچه برای خرید به مغازه برود یا سوار تاکسی شود و اگر آگاهی نداشته باشد ممکن است مورد آزار قرار بگیرد، بنابراین نظارت بر کار صنوف مختلف، مغازه‌ها،‌تاکسی‌ها، مهدهای کودک،‌نظام سلامت و… ضروری است و اگر این نظارت و کنترل انجام نشود،‌ نگرانی‌ها در خصوص آزار کودکان ادامه خواهد داشت.

وی عنوان کرد: علاوه بر تعیین مجازات شدید برای افراد کودک‌آزار ضروری است برای شناسایی و مداخله به‌هنگام در موارد کود‌ک‌آزاری برنامه‌ریزی داشته باشیم،‌ درغیر این‌صورت حادثه‌ای رخ داده و مدتی سرو صدا می‌کند، بعد از مدتی دوباره در جای دیگری حادثه مشابه رخ می‌دهد، لذا ضروری است دنبال راهکار و پیشگیری از کودک‌آزاری باشیم تا شاهد تکرار حوادثی از این دست نباشیم.

نبود مرکز مطالعاتی برای رصد وضعیت کودکان در کشور

این مقام مسئول سازمان بهزیستی با تاکید براینکه کودک‌آزاری جسمی و عاطفی و به‌ویژه کودک‌آزاری جنسی تا مدت‌ها تاثیر خود را بر روح و روان کودکان باقی می‌گذارد و برای زدودن این تاثیر سال‌ها کار روانشناسی لازم است، افزود: مسئولان باید مساله کودک‌آزاری را جدی گرفته و برای پیشگیری از آن و آموزش کودکان در این خصوص برنامه‌ریزی کنند.

وی یکی از دلایل اخبار متعدد در خصوص کودک‌آزاری در کشور را، نبود مطالعات پیمایشی و شیوع‌شناسی در کشور خواند و اضافه کرد: ما مرکز مطالعاتی به‌روز برای رصد وضعیت کودکان در جامعه نداریم،‌ همچنین بالارفتن استانداردهای ما در زمینه کودک‌آزاری علت دیگر این موضوع است،‌چنانکه در گذشته تنبیه بدنی در مدارس امری عادی بود اما اکنون این پدیده نوعی کودک‌آزاری است.

فرید با تاکید براینکه بسیاری از موارد کودک‌آزاری شدید که منجر به فوت کودک می‌شود در ارتباط با مواد مخدر و اعتیاد است، تصریح کرد:امروزه آمار کودک‌آزاری مرتبط با مواد مخدر در کشور افزایش یافته است.

باید به موضوع سلامت روان در جامعه نیز توجه کنیم، امروزه ۲۳.۶ درصد جمعیت ۱۵ تا ۶۰ سال کشور مبتلا به اختلال روانشناختی نیازمند مداخله هستند، و این سوال ایجاد می‌شود که برنامه ما برای این حوزه چیست؟

وی با اشاره به اینکه ۵۰ درصد اختلالات روانشناختی پیش از ۱۴ سالگی و ۷۵ درصد آن زیر سن ۲۴ سال شروع می‌شوند،‌ عنوان کرد: ما برای شناسایی این اختلالات برنامه‌ای نداریم، همچنین می‌گویند باید سهم سلامت روان از بودجه کشور ۱۰ درصد باشد که در کشور ما این میزان در اخرین آمار ۳ درصد است که این مقدار نیز در حوزه درمان و بازتوانی هزینه می‌شود و به سمت پیشگیری و غربالگری نرفته است.

معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی بیان کرد: عدم توجه به سلامت روان جامعه، عدم آموزش مردم و فقدان آگاه‌سازی کودکان باعث شده که شاهد تکرار کودک‌آزاری در جامعه باشیم. مردم باید آگاه باشند که ۹۰ درصد از کودک‌آزاری‌های جنسی توسط آشنایانی رخ می‌دهد که کودک به وی اعتماد دارد.

وی با بیان اینکه اگر بتوانیم کاری کنیم که بچه‌های در صورت مورد آزار قرار گرفتن موضوع را به خانواده اطلاع دهند و همچنین سیستم دیده‌بانی وضعیت کودکان در جامعه راه‌اندازی شود می‌تواند به پیشگیری از کودک‌آزاری به‌ویژه آزار جنسی کمک کند.

فرید با اشاره به طرح نماد –نظام مراقبت اجتماعی دانش‌آموزان – که برای شناسایی کودکان در معرض خطر در خانه یا مدرسه راه‌اندازی شده‌ است، گفت:می‌توانیم در این سیستم به دانش‌آموزان آموزش دهیم که اگر در معرض تعرض قرار گرفتند به سامانه ۱۲۳ اطلاع دهند و به خانواده هم آموزش دهیم که اگر ناچارند فرزند خود را به کسی بسپارند آن فرد حتما مورد تایید باشد.

وی وجود اختلال روانشناختی در خانواده، اعتیاد درخانواده، خانواده پرتنش، خانواده دارای سابقه جرم و انتظارات بالاتر از سن کودک در خانواده که منجر به تنبیه و توبیخ کودک می‌شود را از جمله عواملی  برشمرد که می‌تواند احتمال کودک‌آزاری را افزایش دهد.

به گفته این مقام مسئول سپردن کودک به افراد غیرقابل اعتماد، معلولیت کودک و بیش‌فعالی کودک نیز از دیگر موارد افزایش احتمال کودک‌آزاری هستند که باید در این خصوص برنامه‌ریزی‌های لازم صورت گیرد.